De wet neemt enkele drempels weg maar een aantal controlesystemen blijven toch overeind.
- Werklozen en (deeltijds) bruggepensioneerden
Ze moeten vooraf aan hun uitbetalingsinstelling melden dat ze vrijwilligerswerk gaan doen.
De voorafgaandelijke aangifte C 45 B moet door beide partijen ondertekend worden en op het werkloosheidsbureau toekomen vóór de aanvang van de activiteit.
De RVA heeft 12 dagen tijd om het vrijwilligerswerk te weigeren, maar alleen om volgende redenen:
- het is geen vrijwilligerswerk zoals de wet het omschrijft
- het is een activiteit die normaal niet door een vrijwilliger wordt verricht
- de beschikbaarheid van de werkloze voor de arbeidsmarkt vermindert (reden die niet kan ingeroepen worden bij bruggepensioneerden).
Indien men binnen twee weken niets verneemt, mag het uitoefenen van het vrijwilligerswerk als 'aanvaard' worden beschouwd. Als de RVA een weigering geeft, moet de vrijwilliger:
- zijn vrijwilligerswerk staken, anders kunnen zijn uitkeringen teruggevorderd worden (tegen een weigering is nog beroep mogelijk - zie formulier C 45 B)
- of deze activiteit aangeven op zijn controlekaart door het overstemmende vakje zwart te maken vóór de aanvang van de activiteit.
Een algemene toelating voor een organisatie kan aangevraagd worden met het formulier C 45 F.
Die moet ingediend worden bij het Hoofdbestuur van de RVA, Keizerslaan 7, 1000 Brussel. De toelating kan gegeven worden met of zonder vrijstelling van de individuele aangifte.
De RVA kan ook toelating geven voor een "vriendendienst". Deze moet aangevraagd worden met formulier C 45 A.
De adviserend geneesheer moet vaststellen of het vrijwilligerswerk "verenigbaar" is met de gezondheidssituatie van de kandidaat-vrijwilliger. Dat wordt schriftelijk bevestigd.
Dit advies inwinnen, valt onder de verantwoordelijkheid van de vrijwilliger. Toch heeft de organisatie daar ook een zorgtaak: niet iedereen weet dat hij/zij bepaalde papieren moet hebben, of durft het te gaan vragen. Denk er ook aan dat er een beperking in tijd kan zijn. Waarschuwing: Volgens sommige bronnen worden vergoedingen niet toegestaan en een schriftelijke verklaring moet dat bevestigen (formulier van toepassing sinds 01/04/06). Andere verklaringen sluiten een kostenvergoeding niet uit. Wij proberen hierover uitsluitsel te krijgen.
Het uitoefenen van vrijwilligerswerk wordt niet beperkt.
Eventuele kostenvergoedingen, zoals omschreven door deze wet, zijn verenigbaar met uitkeringen (loopbaanonderbreking, leefloon (KB), hulp aan bejaarden, pensioen, overlevingspensioen, gezinsbijslag) en de gewaarborgde versies daarvan.